Fransız askerinin Gelibolu'dan kalan 111 yıllık sessiz mirası

• 2026-09-10 11:00:12

Gelibolu Yarımadası'nda yaşayan Avustralyalı yazar ve araştırmacı Bill Sellars, HİBYA muhabirine yaptığı açıklamada, savaş yıllarında cephede görev yapan askerlerin, bugünkü sosyal medya ve dijital iletişimin yerini tutan mektup ve kartpostallarla aileleriyle bağlantı kurduğunu belirterek, o dönemde gönderilen birçok mektup ve kartın çizimler ve eskizlerle süslendiğini söyledi.

Sellars, fotoğraf makinesinin yaygın olmadığı yıllarda bu çizimlerin, cephe yaşamını belgeleyen önemli görsel kayıtlar niteliği taşıdığına dikkati çekti.

Cephede bulunan her malzeme değerlendirildi

Bill Sellars'ın koleksiyonunda yer alan en dikkat çekici eserlerden biri ise 1915 Çanakkale Cephesi'nde hazırlanmış olduğu değerlendirilen el yapımı bir kartpostal oldu.

İnce kahverengi bir kağıt üzerine hazırlanan çalışmada, Gelibolu Yarımadası'nda yaygın olarak görülen ağ kanatlı kurutulmuş bir böcek kağıda sabitlenirken, etrafı renkli kalemlerle özenle süslenmiş bir çerçeveyle bezendi.

Sellars, İtilaf Devletleri askerlerinin cephe gerisinde kırtasiye ya da dükkana ulaşma imkanının bulunmadığını, bu nedenle kağıt ve kart gibi malzemelerin büyük değer taşıdığını ifade ederek, kullanılan ince kahverengi kağıdın büyük olasılıkla daha önce bir paketi sarmakta kullanıldığını, daha sonra ise değerlendirilerek küçük bir sanat eserine dönüştürüldüğünü söyledi.

Tek ipucu: "Juin"

Kartın kim tarafından hazırlandığı bilinmiyor. Ancak üst bölümünde yer alan ve Fransızca'da ''Haziran'' anlamına gelen ''Juin'' kelimesi, eserin büyük olasılıkla bir Fransız askeri tarafından hazırlandığını gösteriyor.

Kart üzerinde bulunan ''G.G'' harfleri dışında, askerin kimliği ya da görev yaptığı birlik hakkında herhangi bir bilgi görünmüyor.

Fransa'dan alındı, yeniden Gelibolu'ya getirildi

Söz konusu kartpostal, Bill Sellars ve eşi Serpil Karacan Sellars tarafından birkaç yıl önce Fransa'daki bir müzayededen satın alındı. Böylece yaklaşık 111 yıl önce Çanakkale'den ayrılan kart, uzun yıllar sonra yeniden doğduğu topraklara dönmüş oldu.

Tarihçiler açısından küçük bir sanat çalışmasının ötesinde anlam taşıyan bu kartpostal, Çanakkale Cephesi'nde savaşan askerlerin, en zor şartlarda bile estetik duygularını, özlemlerini ve yaşadıkları coğrafyayı kağıda yansıtmaya çalıştığını gösteren nadir örneklerden biri olarak değerlendiriliyor.